Trong tiến trình phát triển của mỗi quốc gia, thể chế luôn giữ vai trò là nền tảng của quản trị và là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Một hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất và khả thi sẽ tạo dựng môi trường ổn định cho quản lý nhà nước, bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp và khơi thông các nguồn lực phát triển. Ngược lại, những quy định chồng chéo, mâu thuẫn hoặc không còn phù hợp với thực tiễn sẽ trở thành "điểm nghẽn", làm giảm hiệu lực quản lý, gia tăng chi phí tuân thủ và ảnh hưởng đến môi trường đầu tư, kinh doanh.
Chính vì vậy, trong bối cảnh cả nước đang đẩy mạnh hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, cải cách thể chế và vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, việc tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật không chỉ là yêu cầu về kỹ thuật lập pháp mà còn là nhiệm vụ chính trị quan trọng. Đây là bước đi cần thiết nhằm kịp thời phát hiện, xử lý những quy định không còn phù hợp, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật và tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho sự phát triển trong giai đoạn mới.
Xuất phát từ yêu cầu đó, tỉnh Phú Thọ đã triển khai công tác tổng rà soát văn bản quy phạm pháp luật với tinh thần chủ động, quyết liệt, đồng bộ và thực chất. Dưới sự chỉ đạo của UBND tỉnh, các sở, ban, ngành và chính quyền địa phương đã khẩn trương xây dựng kế hoạch, tổ chức rà soát theo đúng lộ trình, bảo đảm tiến độ và chất lượng.

Ảnh: Đ/c Trần Duy Đông- Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ phát biểu chỉ đạo tại Phiên họp Hành chính triển khai Kế hoạch Tổng rà soát văn bản quy phạm pháp luật trên địa bàn tỉnh.
Điểm nổi bật của đợt tổng rà soát lần này là không chỉ dừng lại ở việc thống kê số lượng văn bản đang còn hiệu lực, mà tập trung đánh giá toàn diện từng quy định về tính hợp hiến, hợp pháp, tính thống nhất trong hệ thống pháp luật, tính khả thi cũng như mức độ đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước và phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Mỗi văn bản đều được xem xét một cách khách quan, toàn diện để kịp thời phát hiện những quy định chồng chéo, mâu thuẫn, không còn phù hợp hoặc phát sinh vướng mắc trong quá trình tổ chức thực hiện. Trên cơ sở đó, các cơ quan chuyên môn chủ động đề xuất sửa đổi, bổ sung, thay thế, bãi bỏ hoặc ban hành mới theo đúng thẩm quyền. Phương châm xuyên suốt được quán triệt là "rà soát kỹ, đánh giá đúng, kiến nghị trúng, xử lý kịp thời", hướng tới xây dựng một hệ thống pháp luật đồng bộ, minh bạch và khả thi.
Để cuộc tổng rà soát đạt hiệu quả thực chất, sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan, đơn vị giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Khối lượng văn bản cần rà soát rất lớn, trải rộng trên nhiều lĩnh vực quản lý nhà nước; trong khi đó, nhiều chính sách mới của Trung ương đang tiếp tục được sửa đổi, bổ sung nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới tổ chức bộ máy và phát triển đất nước. Trong bối cảnh đó, ngành Tư pháp tiếp tục phát huy vai trò là cơ quan tham mưu nòng cốt, hướng dẫn chuyên môn, theo dõi, đôn đốc và tổng hợp kết quả rà soát; đồng thời tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuẩn hóa dữ liệu, góp phần nâng cao chất lượng và tiến độ thực hiện. Sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp, các ngành đã tạo nên sự thống nhất trong nhận thức và hành động, bảo đảm việc rà soát được tiến hành bài bản, khách quan và đúng quy định.
Dù khối lượng công việc lớn và yêu cầu đặt ra rất cao, công tác tổng rà soát bước đầu đã đạt nhiều kết quả tích cực. Nhiều quy định không còn phù hợp được nhận diện để kiến nghị xử lý; nhiều nội dung chồng chéo, bất cập từng bước được tháo gỡ; những khoảng trống pháp lý ảnh hưởng đến hoạt động quản lý nhà nước được kịp thời đề xuất hoàn thiện. Điều quan trọng hơn cả là giá trị của cuộc tổng rà soát không chỉ được đo bằng số lượng văn bản được xem xét hay sửa đổi. Ý nghĩa lớn nhất nằm ở việc kiến tạo một môi trường pháp lý minh bạch, ổn định và dễ thực hiện hơn. Khi hệ thống pháp luật được hoàn thiện, người dân và doanh nghiệp sẽ giảm bớt những khó khăn trong quá trình thực hiện thủ tục hành chính, tăng cường niềm tin vào sự công khai, minh bạch của bộ máy nhà nước; đồng thời tạo điều kiện thuận lợi để thu hút đầu tư, phát triển sản xuất, kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương.
Mỗi quy định được sửa đổi kịp thời là thêm một rào cản được tháo gỡ. Mỗi văn bản được hoàn thiện là thêm một bước tiến trong cải cách thể chế, cải cách hành chính và chuyển đổi số. Đó cũng là cách thiết thực để đưa pháp luật đến gần hơn với cuộc sống, phục vụ tốt hơn yêu cầu phát triển của địa phương trong giai đoạn mới.
Hoàn thiện hệ thống pháp luật là quá trình thường xuyên, liên tục và không có điểm dừng. Khi thực tiễn phát triển không ngừng đặt ra những yêu cầu mới, công tác rà soát, hoàn thiện văn bản quy phạm pháp luật cũng cần được thực hiện chủ động, kịp thời và bài bản hơn. Phát huy những kết quả đã đạt được, tỉnh Phú Thọ sẽ tiếp tục nâng cao chất lượng công tác xây dựng, kiểm tra, rà soát và hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật; tăng cường trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị trong tổ chức thực hiện; phát huy vai trò tham mưu của ngành Tư pháp; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong quản lý, khai thác cơ sở dữ liệu pháp luật.
Có thể khẳng định, tổng rà soát văn bản quy phạm pháp luật không chỉ là một nhiệm vụ chuyên môn mà còn là bước đi có ý nghĩa chiến lược trong tiến trình hoàn thiện thể chế phát triển. Mỗi bất cập được phát hiện, mỗi quy định được sửa đổi và mỗi khoảng trống pháp lý được lấp đầy sẽ góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, xây dựng nền hành chính hiện đại, minh bạch và phục vụ. Đó cũng chính là nền tảng để khơi thông các nguồn lực phát triển, củng cố niềm tin của người dân và doanh nghiệp, tạo động lực mới cho tăng trưởng kinh tế - xã hội, góp phần đưa Phú Thọ phát triển nhanh, bền vững và cùng cả nước vững bước trên con đường xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa trong giai đoạn mới./.
Việt Anh – Trưởng phòng Kiểm tra VBQPPL