Trong suốt 30 năm kháng chiến (1945-1975), cũng như sau khi đất nước mới được thống nhất, bước vào thời kỳ đổi mới, mặc dù điều kiện kinh tế, văn hoá, xã hội của tỉnh còn nhiều khó khăn, song, Đảng bộ và nhân dân các dân tộc tỉnh Phú Thọ đã chủ động vượt qua mọi thử thách cùng cả nước bước vào thời kỳ đổi mới đạt được những thành tựu quan trọng, nhất là từ khi tỉnh Phú Thọ được tái lập (1997) đến nay. Kinh tế- xã hội có những bước tiến bộ rõ nét; tiềm năng, thế mạnh về đất đai, tài nguyên, nguồn nhân lực được khơi dậy và phát huy hiệu quả đã đưa Phú Thọ trở thành tỉnh phát triển khá toàn diện và năng động với nhiều chỉ số, lĩnh vực dẫn đầu khu vực miền núi phía Bắc.
Từ một tỉnh kinh tế chậm phát triển và chưa đồng đều giữa các vùng. Sản xuất nông, lâm nghiệp hiệu quả thấp và chưa ổn định. Công nghiệp tuy đã có một số cơ sở, nhưng công nghệ lạc hậu, máy móc cũ, quản lý yếu, nhiều cơ sở thua lỗ, gây ô nhiễm môi trường. Kết cấu hạ tầng kinh tế, kỹ thuật và xã hội còn nhiều hạn chế, yếu kém. Ít lợi thế và hấp dẫn trong thu hút đầu tư phát triển. Cơ sở hạ tầng đô thị chưa phát triển kịp so với yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Đến nay, kinh tế của Phú Thọ luôn duy trì tốc độ tăng trưởng cao hơn bình quân trung của cả nước, bình quân 8,69%/năm. Cơ cấu kinh tế có sự chuyển dịch theo hướng tích cực. Quy mô nền kinh tế của tỉnh năm 2016 tăng gấp 5 lần so với năm 1997. Năm 2016, xuất khẩu đạt trên 1 tỷ Đô la Mỹ, thu ngân sách ước đạt 4.400 tỷ đồng, gấp 20 lần năm 1997; thu nhập bình quân đầu người đạt 33,2 triệu đồng, tăng 14,5 lần so với năm 1997.
Trong 20 năm tái lập, toàn tỉnh đã thu hút được 446 dự án đầu tư trong nước với tổng số vốn gần 33.500 tỷ đồng; 115 dự án có vốn đầu tư nước ngoài với tổng vốn đầu tư trên 660 triệu Đô la Mỹ. Riêng các khu công nghiệp đã thu hút được 126 dự án đầu tư, vốn đăng ký 421 triệu USD và trên 13.067 tỷ đồng. Đây là con số minh chứng cho sự nỗ lực cải cách hành chính, tạo lập môi trường thu hút đầu tư thuận lợi của tỉnh.
Sản xuất công nghiệp có bước phát triển khá nhanh, giá trị sản xuất năm 2016 tăng 8,4 lần so với năm 1997, đứng đầu các tỉnh vùng Tây Bắc và đứng thứ 3 của vùng Trung du miền núi phía Bắc; đã khai thác, phát huy được lợi thế so sánh của tỉnh với 5 nhóm ngành có thế mạnh là: Chế biến nông lâm sản thực phẩm, khai thác và chế biến khoáng sản, sản xuất vật liệu xây dựng, hóa chất, phân bón, hàng may mặc xuất khẩu. Đã quy hoạch 7 khu công nghiệp tập trung với diện tích hơn 2.156ha (trong đó có 4 khu công nghiệp đã và đang thu hút đầu tư) và 25 cụm công nghiệp với diện tích 1.100ha.
Du lịch đã có bước chuyển mình mạnh mẽ, hướng tới trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh. Khu Di tích lịch sử Đền Hùng, Đền Mẫu Âu Cơ, Vườn Quốc gia Xuân Sơn, Khu Du lịch đảo Ngọc Xanh được đầu tư xây dựng và đưa vào khai thác, gắn với 2 di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại được UNESCO vinh danh... đã tạo ra diện mạo mới và sức hấp dẫn của du lịch Phú Thọ. Số lượng khách đến tham quan, du lịch và thực hành tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương tăng cao qua các năm; doanh thu du lịch tăng 17,9%/năm.
Xác định xây dựng kết cấu hạ tầng then chốt có vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương, đây là chiến lược lâu dài mà tỉnh lựa chọn một trong những khâu đột phá tập trung thực hiện. Trong đó, phát triển hạ tầng đô thị, hạ tầng các khu, cụm công nghiệp, hạ tầng giao thông, công trình văn hóa - xã hội, y tế, giáo dục - đào tạo... Với những chủ trương, định hướng và giải pháp tích cực kết cấu hạ tầng của tỉnh đã có sự phát triển vượt bậc, đặc biệt là hạ tầng giao thông. Đến nay, toàn tỉnh có 1.243,9km đường Quốc gia, tỉnh lộ được đầu tư xây dựng mới, cải tạo, nâng cấp; 87,29% đường huyện, 58,2% đường giao thông nông thôn được cứng hóa. Kết nối hệ thống giao thông của tỉnh với các tuyến trục giao thông Quốc gia, 4 nút lên xuống đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai, xây dựng 10 cây cầu lớn bắc qua sông Hồng, sông Lô, sông Đà. Đầu tư xây dựng các công trình thuộc Khu di tích lịch sử Đền Hùng, Quảng trường Hùng Vương, Công viên Văn Lang, trường Đại học Hùng Vương...; thị xã Phú Thọ được công nhận đô thị loại III; thành phố Việt Trì được công nhận là đô thị loại I, thực hiện tốt chức năng đô thị trung tâm vùng, tiến tới trở thành thành phố lễ hội về với cội nguồn dân tộc Việt Nam.
Các lĩnh vực văn hóa - xã hội có nhiều tiến bộ. Sự nghiệp giáo dục - đào tạo phát triển, quy mô, mạng lưới trường học được mở rộng, số trường chuẩn Quốc gia đạt 66,6% (612/919 trường). Chất lượng giáo dục nằm trong nhóm các tỉnh, thành phố xếp tốp đầu của cả nước. Hệ thống y tế các tuyến được củng cố, phát triển và hoàn thiện; Bệnh viện đa khoa tỉnh Phú Thọ trở thành bệnh viện vệ tinh của nhiều bệnh viện Trung ương... Chất lượng khám, chữa bệnh có nhiều tiến bộ, ứng dụng các kỹ thuật mới, hiện đại trong chẩn đoán, điều trị; các chỉ số sức khoẻ người dân và chỉ tiêu về số bác sỹ, giường bệnh trên vạn dân, tỷ lệ dân số tham gia bảo hiểm y tế cơ bản đạt và vượt so mục tiêu chung cả nước.
Hoạt động văn hóa, văn nghệ, thông tin, thể dục thể thao được quan tâm, đáp ứng ngày càng cao nhu cầu hưởng thụ của nhân dân. Các giá trị văn hóa được bảo tồn và phát huy; “Hát Xoan Phú Thọ” và “Tín ngưỡng Thờ cúng Hùng Vương ở Phú Thọ” được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Phong trào "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá" được coi trọng; đến nay có 87,6% hộ gia đình văn hóa, 86,6% khu dân cư văn hóa, 100% số khu dân cư có nhà văn hóa. Phong trào thể dục, thể thao được duy trì và phát triển; thể thao thành tích cao giành nhiều Huy chương ở các giải Quốc gia... Các chính sách an sinh xã hội đực quan tâm thực hiện. Công tác xoá đói giảm nghèo được đẩy mạnh, tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 10,44% (chuẩn nghèo mới), thực hiện tốt chương trình xoá nhà tạm cho hộ nghèo.
Quốc phòng, an ninh được tăng cường; an ninh chính trị được giữ vững, trật tự an toàn xã hội được bảo đảm. Công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị có nhiều đổi mới; năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của các tổ chức đảng được củng cố ngày càng vững mạnh; việc thực hiện Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI) gắn với "Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh" đạt nhiều kết quả tích cực, đã có sức lan tỏa, chuyển biến sâu sắc về nhận thức, hành động trong cán bộ, đảng viên và nhân dân. Bước đầu tỉnh đã triển khai và thực hiện tốt Quy chế đối thoại trực tiếp giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền với nhân dân. Hiệu lực, hiệu quả điều hành của chính quyền các cấp được tăng cường; cải cách hành chính có nhiều chuyển biến tiến bộ, năm 2015 chỉ số cải cách hành chính xếp thứ 11; chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh thứ 35 trong cả nước, đứng thứ 3 vùng Trung du miền núi phía Bắc.
Những thành tựu của ngày hôm nay luôn gắn liền với sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, Nhà nước và Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại, sự ủng hộ, hợp tác của bạn bè trong nước và quốc tế, sự lao động hăng say, sáng tạo không ngừng của nhân dân các dân tộc tỉnh Phú Thọ trong suốt những năm tháng qua. Với những thành tích đã đạt được trong thời gian vừa qua, tỉnh Phú Thọ đã được Đảng, Nhà nước tặng nhiều phần thưởng cao quý: Huân chương Sao vàng, Huân chương Hồ Chí Minh; Đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân; nhiều tập thể, cá nhân được tặng và truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang, Anh hùng Lao động trong thời kỳ đổi mới và nhiều phần thưởng cao quý khác... Và sau 20 năm tái lập tỉnh, Chủ tịch Nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã quyết định tặng thưởng Huân chương Độc lập hạng Nhất (lần thứ 2) cho Đảng bộ, chính quyền và nhân dân tỉnh Phú Thọ vì đã có nhiều thành tích xuất sắc đóng góp vào sự nghiệp cách mạng của Đảng và của dân tộc. Đây là nguồn cổ vũ, động viên và là nguồn sức mạnh to lớn để chúng ta tiếp tục nỗ lực phấn đấu vươn lên đạt được nhiều thành tích cao hơn nữa trong chặng đường tới.
Những kết quả đạt được sau 20 năm tái lập tỉnh là thành quả của sự cố gắng không mệt mỏi, sự chung tay góp sức của các tầng lớp nhân dân, của các cấp, ngành, của đội ngũ trí thức, các nhà khoa học, các doanh nhân, doanh nghiệp, lực lượng vũ trang tỉnh nhà. Thành tựu và kết quả đó đã góp phần bồi đắp thêm lòng tự hào về giá trị lịch sử, truyền thống văn hóa, Anh hùng của toàn Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc trên quê hương Đất Tổ.
Để hoàn thành các chỉ tiêu kinh tế - xã hội giai đoạn 2015-2020, Đảng bộ và nhân dân Phú Thọ tập trung trí tuệ, tăng cường khối đại đoàn kết toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, phát huy nội lực, tranh thủ tối đa nguồn lực bên ngoài, quyết tâm vượt qua những khó khăn, thách thức, phấn đấu thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVIII, góp phần thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XII, trong đó tập trung vào các nội dung trọng tâm sau:
Đổi mới mô hình tăng trưởng gắn kết chặt chẽ với thực hiện bốn khâu đột phá về: Đầu tư kết cấu hạ tầng then chốt, phát triển du lịch, phát triển nguồn nhân lực và cải cách thủ tục hành chính. Phấn đấu tốc độ tăng trưởng kinh tế đạt 7,5% trở lên. Xây dựng, hoàn thiện các cơ chế, chính sách, tạo môi trường thuận lợi cho sản xuất - kinh doanh và phát triển kinh tế - xã hội. Huy động tối đa các nguồn lực cho đầu tư phát triển, tạo bước đột phá để phát triển kinh tế, nhất là hạ tầng then chốt và hạ tầng du lịch. Tập trung thực hiện cơ cấu lại ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững. Phát triển nông nghiệp ứng dụng khoa học và công nghệ cao, nông nghiệp xanh trong sản xuất, bảo quản, chế biến nông sản; xây dựng khu nông nghiệp công nghệ cao. Thu hút doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn; liên kết doanh nghiệp với nông dân; khuyến khích phát triển kinh tế trang trại, gia trại, kinh tế tập thể, nâng cao quy mô kinh tế hộ.
Đẩy mạnh phát triển các ngành dịch vụ; chú trọng phát triển các ngành dịch vụ tín dụng, ngân hàng, bảo hiểm, thông tin truyền thông, dịch vụ hỗ trợ kinh doanh, giáo dục, đào tạo, y tế... nâng cao chất lượng các ngành dịch vụ truyền thống; huy động nguồn lực đầu tư phát triển các dịch vụ giao thông, vận tải, bến bãi, dịch vụ hỗ trợ vận tải, thông quan nội địa (ICD). Nâng cao hiệu quả hoạt động tài chính, tín dụng, hiệu quả hoạt động khoa học và công nghệ; tăng cường quản lý tài nguyên và môi trường.
Quan tâm phát triển các lĩnh vực văn hóa - xã hội. Tiếp tục đổi mới toàn diện, tạo chuyển biến căn bản, mạnh mẽ về chất lượng, hiệu quả giáo dục và đào tạo. Triển khai các giải pháp đồng bộ nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh, phấn đấu xây dựng Phú Thọ thành trung tâm dịch vụ y tế vùng. Thực hiện có hiệu quả các cơ chế, chính sách và lộ trình bảo hiểm y tế toàn dân. Tập trung thu hút đầu tư hạ tầng dịch vụ, du lịch; tăng cường liên kết phát triển tua, tuyến du lịch và phát triển sản phẩm du lịch đặc trưng, có lợi thế của tỉnh. Chú trọng bảo tồn, phát huy giá trị lịch sử và các di sản văn hóa vật thể và phi vật thể, đặc biệt là các giá trị văn hóa đặc sắc vùng Đất Tổ. Giải quyết tốt các vấn đề lao động, việc làm. Quan tâm, thực hiện tốt các chính sách an sinh xã hội và các chế độ chính sách đối với đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, người có công với cách mạng; nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân; thu hẹp khoảng cách về thu nhập bình quân đầu người so với bình quân chung cả nước.
Củng cố vững chắc thế trận quốc phòng, giữ vững an ninh, ổn định chính trị. Chú trọng công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị. Triển khai có hiệu quả các Nghị quyết của Trung ương, của tỉnh, nhất là Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XII) về “Tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng; ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ gắn với thực hiện Chỉ thị số 05 của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.
Tăng cường hơn nữa vai trò của Hội đồng nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân trong việc giám sát quá trình tổ chức thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội. Cải cách thủ tục hành chính và đổi mới phương pháp, lề lối làm việc; chấn chỉnh và nâng cao ý thức chấp hành kỷ luật, kỷ cương, nâng cao trình độ chuyên môn, đạo đức công vụ, tinh thần trách nhiệm trong công việc của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức trên địa bàn.
Kỷ niệm 125 năm ngày thành lập và 20 năm tái lập tỉnh trong xu thế chúng ta có nhiều thuận lợi, đất nước đã đạt được những thành tựu to lớn và có ý nghĩa lịch sử; bên cạnh đó vẫn còn nhiều khó khăn thách thức. Song, với truyền thống vẻ vang, hào hùng của quê hương đã được kết tinh từ hàng nghìn năm lịch sử, được vun đắp bằng máu xương của bao thế hệ, cùng với khát vọng vươn lên để xứng đáng với vị trí, tiềm năng và vị thế của tỉnh nhà, nhân dân các dân tộc tỉnh Phú Thọ thêm quyết tâm vững bước trên con đường xây dựng và phát triển trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá. Truyền thống vẻ vang là điểm tựa, là niềm tin để chúng ta hướng tới tương lai, xây dựng quê hương Phú Thọ thân yêu của chúng ta ngày càng văn minh, giàu mạnh trong thời kỳ hội nhập và đổi mới.